Jac las: Sneeuwblind – Ragnar Jónasson ****1/5

Het boek

Ari Thór Arason kan een baan krijgen in het afgelegen plaatsje Siglufjörður, één van de meest noordelijk gelegen plaatsjes in IJsland. De welvaart die de haringvangst ooit met zich meebracht, ligt al lang achter de rug. Wat rest is een suf, ingeslapen vissersplaatsje waar nooit iets gebeurt. Bovendien is de tunnel, die het stadje met de buitenwereld verbindt , in de winter door sneeuwval regelmatig afgesloten. Alles bij elkaar een dooie boel. Ari snakt echter naar een baan en pakt de eerste de beste gelegenheid te baat om aan het werk te komen. Zijn vriendin Kristin is kwaad dat hij vertrekt uit Reykjavik in het voorjaar van 2009. De wereldwijde bankencrisis, met in de hoofdrol de megabank Lehman Brothers is dan al een paar maanden geleden losgebarsten. Een paar maanden later begint Ari in Siglufjörður. Bij de politie nog wel.
Hrólfur Kristjánsson, de beroemde schrijver van zijn enige boek, een  meesterwerk, genaamd ‘ Ten noorden van de bergen’, maar ook de voorzitter van de toneelclub, valt dood op de grond in de zaal van de toneelvereniging. Is hij achterover gevallen van de trap? Of is er iets anders gebeurd? Als een lopend vuurtje gaan de geruchten door het stadje Er zit iets onheilspellends in de lucht, een moordzaak? Binnen deze kleine gemeenschap?

De conclusie

Het is het begin van een enerverende, ouderwetse detective, een wie-heeft-het-gedaan thriller, in de beste Sjöwall & Wahlöö tradities. Sjöwall & Wahlöö, de eerste detective ( Martin Beck) met een sterke maatschappijkritische ondertoon. Langzaam ontrolt zich een patroon van leugens en bedrog, de wankele muur van de schone schijn valt om en de verrassende realiteit treedt naar voren. Ach, en de lezer is natuurlijk al lang bezig de toedracht te ontrafelen, want hij of zij wil op minst weten of de echte dader overeenkomt met de ontrafeling die hij in gedachten heeft. De vergelijking met Sjöwall & Wahlöö gaat zeker op voor de verdraaid goede sfeertekening. Echter met dit grote verschil dat het broeierige en harde sfeertje van Sjöwall & Wahlöö zich niet afspeelde in het ijskoude, door sneeuw en sneeuwjachten geteisterde noorden van IJsland. Het debuut van Ragnar Jónasson is er een van onberispelijke kwaliteit. Goede verhaallijn, dito personages maar vooral een heel goede sfeertekening: de alomtegenwoordige sneeuw die veel verhult en maar weinig los laat.  Je krijgt ‘t er koud van.

Wat humor zou wel op z’n plaats zijn. Maar de Scandinaviërs zijn geen lachebekjes, dat weten we. Gelukkig komt er een vervolg aan, ‘Blackout ’ is de titel van het tweede deel van de Dark Iceland serie, die inmiddels 5 delen telt. De uitgever loopt inmiddels tien jaar achter op de originele publicatie. Bedroevend.

4,5 sterren.

Jac Claasen