Riejanne schrijft: Gewoon een zaterdagochtend

5EtfLPat

 

Gewoon een zaterdagochtend. Prachtig weer, dus iedereen wil zo snel mogelijk zijn/haar boodschappen in huis hebben om daarna van andere leuke dingen te genieten. Ook voor mij was het zo’n zaterdag, dus ik besloot al vroeg naar de winkel te gaan. Op weg naar huis realiseerde ik me dat het niet voor iedereen zo’n gewone zaterdagochtend was. Ik kwam namelijk een lijkwagen tegen die voorafgegaan werd door de uitvaartleider. Ineens was ik dus getuige van het moment waarop weer een familie afscheid moest nemen van hun geliefde.

Automatisch stapte ik van mijn fiets om te wachten tot ze mij gepasseerd waren. Voor mij iets vanzelfsprekends dat ik van huis uit meegekregen heb. Tot mijn grote verbazing gaven auto’s extra gas om erlangs heen te rijden, werd ik gepasseerd door fietsers die mij boos aankeken omdat ik daar stil op de weg stond. Het allerergste was nog die fietser die tussen de uitvaartleider en de lijkwagen heen schoot.

Dit soort dingen maken me zo boos. Is het zo erg dat je een half minuutje later thuiskomt? Diegene die in de lijkwagen ligt komt nooit meer thuis! Op het moment dat de chauffeur mij passeerde draaide hij zich naar me om en zei: “Dank u wel mevrouw.’ Dat moment kwam zo bij me binnen. Ik had een brok in mijn keel, omdat ik besefte dat het voor hem uitzonderlijk was dat ik daar stil bleef staan, terwijl het zo vanzelfsprekend zou moeten zijn. Deze chauffeur hoefde mij niet te bedanken, want dit is gewoon een vorm van respect die je hebt.

 

Respect

 

Tegelijkertijd dwaalden mijn gedachten af naar de begrafenis van mijn moeder. Zij, die ons zo had bijgebracht om stil te staan als er een stoet aankwam. Er was weinig waar ze zo fel over was als dat gegeven. Bij haar uitvaart gebeurde het. We reden vanuit het uitvaartcentrum naar de begraafplaats. De uitvaartleider liep nog voorop tot de stoet gevormd was en ineens zagen we ze. Aan weerskanten stonden twee dames stil. De één was van de fiets afgestapt en de andere mevrouw stond stil met twee zichtbaar zware boodschappentassen in haar handen. Dat moment waarop mijn zus en ik zachtjes tegen elkaar zeiden: “Ach mevrouw, zet die tassen toch op de grond.” Maar ook het moment waarop we vol schoten, dat dit uitgerekend bij onze moeder gebeurde. Iets waar zij bij ons zo op hamerde. Het beeld van die twee dames staat op mijn netvlies gebrand.

Dit alles schoot in die luttele seconden dat ik daar stond te wachten door me heen. Gevolgd door een enorme boosheid. Het liefst wilde ik met name de fietser die er dwars doorheen reed aanspreken op zijn gedrag, maar uit respect voor de overledene zei ik niets. Hoe kan het toch dat we zo met dit soort dingen omgaan? En stel je voor dat het jouw geliefde is die daar in die lijkwagen ligt….. Ik zag de familie van de overledene op de stoep staan, machteloos toekijkend hoe iemand dwars door de stoet van misschien wel hun vader of moeder heen reed. De uitvaartleider die voor de auto uitloopt en ogen voor, achter, links en rechts moet hebben, terwijl ze gewoon haar werk doet.

Ik besef echt wel dat de manier waarop we met dingen bezig zijn veranderd, maar het is een gegeven dat de dood nooit zal veranderen. Dat eenieder van ons daar vroeg of laat mee te maken krijgt. Laten we met ons allen het respect voor de dood en de overledene behouden. Laten we met ons allen de uitvaartleiders hun werk laten doen, zoals het protocol het weergeeft, maar laten we bovenal onze menselijkheid tonen in die situaties die al triest genoeg zijn. Het is zoiets kleins, maar voor nabestaanden zo’n groot gebaar……

 

logo-zw_or

 

Riejanne Zwiers.

 

**Vinden jullie het leuk ons op Facebook te volgen?

Like dan onze pagina Samenlezenisleuker en word om mee te kletsen over boeken lid van onze echte gezellige boekengroep! En dat kan hier: Samenlezenisleuker 😀

 

Riejanne schrijft: Verdriet verrijkt…

Vanochtend kreeg ik een berichtje van iemand die me vertelde dat haar moeder morgen naar het hospice gaat voor haar laatste fase. Tegelijkertijd vertelde ze me hoe ze merkte dat de mensen uit haar omgeving afstand van haar namen en of ik dat herkende. Onmiddellijk dwaalden mijn gedachten af en moest bekennen dat ik het helaas herkende.

Met het overlijden van mijn moeder (18 jaar geleden) liet een van mijn beste vriendinnen vier maanden niets van zich horen, terwijl ze twee straten van me afwoonde. Ze vond het te moeilijk hoorde ik achteraf van haar. Iets wat een grote kloof in onze vriendschap heeft veroorzaakt, want als er iets was, was er altijd die ene gedachte: toen was je er ook niet. Goddank was zij de enige en bleek ik verder gouden vrienden te hebben.

Rietje 2019 1

Ik vind het jammer dat mensen het nog steeds moeilijk vinden om met dit soort dingen om te gaan en vooral dat ze het niet uitspreken. Zeg gewoon dat je het heel moeilijk vindt en niet weet wat je moet zeggen, dan is het ijs al gebroken en kun je het gesprek aan gaan. Juist als iemand in je omgeving ongeneeslijk ziek is wil je de steun van de mensen om je heen ervaren.

Wat is er mis met gewoon vragen in welk stadium iemand zit? Vragen of iemand er vrede mee heeft en wat het met hen doet? Waarom is het voor velen nog steeds zo moeilijk om hier mee om te gaan? Ik heb het wel eens aan mensen gevraagd en kreeg als antwoord: ik wil je niet verdrietig maken. Daar gaat het dus mis. Iemand die in zo’n situatie zit is al verdrietig! Maar kennelijk wordt dat verdriet pas echt erkend als iemand huilt en daar zijn velen juist zo bang voor, dus is de makkelijkste weg  om iemand uit de weg te gaan. Niet beseffend wat voor kraters dat in vriendschappen slaat.

Rietje 2019 3

Degene die mij vanochtend het berichtje stuurde vertelde dat ze hierdoor keihard was en contacten heel makkelijk afstoot nu en ook dat is iets wat ik herken. Juist in zo’n kwetsbare periode waarin je iedereen om je heen heel hard nodig hebt is het ook zo makkelijk om de mensen die er niet voor je te zijn af te schrijven. Gelukkig heb ik inmiddels geleerd dat dat laatste niet altijd nodig is, dat ik gewoon door kan gaan met die mensen maar wel op een ander level. Accepteren dat de vriendschap niet is zoals jij dacht en op die grond verder gaan, waardoor het contact wat oppervlakkiger wordt. Wat ik tijdens het ziekbed van mijn zus overigens ook heel bijzonder vond was de categorie mensen die er precies het tegenover gestelde mee omgingen. De mensen die zeiden dat ze graag met mij op bezoek wilden bij mijn zus, want ze kenden haar immers. Ik moest dan diep nadenken waar ze haar van kenden en herinnerde me dan dat ze mijn zus wel eens gezien hadden samen met mij. Eerlijkheidshalve moet ik bekennen dat ik deze categorie destijds niet begreep en nu nog steeds niet. Hoezo wil je naar iemands sterfbed als je diegene een keer vluchtig hebt gezien? Hoezo zeg je dat je dan iemand kent? Ik durf rustig te zeggen dat ik sommige mensen al jaren om me heen heb en ze nog steeds niet ken 😉

Bizar om te zien wat er allemaal kan veranderen als je geconfronteerd wordt met een zieke in je omgeving. ‘T is niet alleen het onder ogen zien dat je iemand gaat verliezen, maar ook ervaren dat het contact met de mensen om je heen anders wordt.

Gelukkig ken ik de andere kant ook. De mensen die niet bang zijn om het gesprek aan te gaan, waardoor ik mijn meest kwetsbare kant durfde te laten zien en we elkaar ook daarin vonden. Iets wat onze vriendschap alleen maar sterker gemaakt heeft en juist dat stukje gun ik iedereen om me heen. Juist door het gesprek aan te gaan kom je dichter bij elkaar. Barst iemand in tranen uit? Sla een arm om ze heen en deel dat verdriet, daar help je de mensen mee.

Laten we er met ons allen voor waken dat mensen vriendschappen verliezen, omdat ze zich niet gesteund voelen in de periode waarin ze dat het hardste nodig hebben. Gewoon door uit te spreken dat je het moeilijk vindt, niet weet wat je moet zeggen, juist dan vind je elkaar. In het durven erkennen dat je niet weet hoe je er mee om moet gaan ligt meer begrip en openheid dan je hoofd afdraaien. Juist het erkennen van het niet weten maakt dat je dichter bij de ander komt. Zullen we daar gewoon met z’n allen mee beginnen? Vandaag nog?

Rietje 2019 2

Gewoon omdat ik een ieder gun dat vriendschappen verdiept worden en nog intenser kunnen worden. Dat is voor mij de winst die ik uit mijn verdriet gehaald heb. Het verdriet dat me ooit lam legde, maar wat me ook zo ontzettend veel mooie dingen heeft opgeleverd….

Riejanne Zwiers.

Riejanne schrijft: Zo ineens

Rietje nov 1

Nietsvermoedend klik je Facebook open. Je scrolt wat door de berichten heen en ineens zie je die foto staan. Die foto van die jongeman die gewoon nog hier had moeten zijn…..Het bericht van zijn zus die gewoon nog grote zus had moeten zijn, die al die dingen die ze nu op papier toevertrouwt nog tegen hem zelf zou moeten kunnen zeggen. De herkenning om iemand voor een keer weer uit je hoofd te willen halen om ‘m te delen met de mensen om je heen, omdat ze nooit vergeten mogen worden, omdat het voor anderen vervaagt, maar jij het de rest van je leven met je meedraagt….

Die foto, die woorden, die snoeihard bij me binnen komen. Die me voor het eerst sinds jaren het gemis weer zo duidelijk laten voelen alsof het gisteren is gebeurd. Het verlangen hen weer uit mijn hoofd te halen, hen te delen met anderen, gewoon opdat ze niet vergeten worden. Het besef dat je zoveel over ze wilt vertellen, omdat dat hetgeen is dat ze levend houdt, omdat dat de enige manier is om die kleine ogenschijnlijk onbelangrijke dingen te onthouden. Die ogenschijnlijk onbelangrijke dingen die nu ineens heel belangrijk zijn, omdat daar de waarde in zit, omdat dat aangeeft hoe de band was, omdat dat laat zien hoe de ander was.

rietjes nov 2

Die ander die voor anderen zo onbekend is, maar voor jou zo waardevol. Die ander, waarvan het zo fijn is als iemand zijn of haar naam nog weet en die zo nu en dan noemt, gewoon omdat je dan weet dat iemand nog niet vergeten is. Die ander, die je zo graag nog een keer zou willen spreken, die je zo graag nog een keer die knuffel wil geven. Die ander, die gewoon nog bij je zou moeten zijn, in plaats van alleen maar in je hart.

Die foto, die woorden, waardoor ik hen vandaag weer uit mijn hoofd haalde en ze heel even deelde met de mensen om me heen. Het besef dat ik ze alle dagen zou willen delen, gewoon omdat ze dan nog deel van mijn leven uit zouden maken, omdat ik zo graag wil dat anderen hen zien zoals ik ze zie.

Een foto op Facebook, ogenschijnlijk onbelangrijk, maar achter die foto gaat een heel leven schuil. Een leven waarvan velen niets wisten, die velen nooit gekend hebben, maar die voor even zovelen onbetaalbaar is, was en blijft.

Rietjes nov 3

Riejanne Zwiers.

Riejanne schrijft: Jarig

Daar sta ik dan aan de vooravond van mijn 46ste verjaardag. Verjaardagen die allang niet meer zo leuk zijn, omdat dat de momenten zijn dat ik mijn dierbaren extra mis. En toch is het dit jaar anders. Ik word 46, een leeftijd die mijn broer nooit heeft mogen halen.

Hoe gek dat ik mijn broer, die zes jaar ouder dan me was, nu in ga halen. Mijn grote broer, die zich van niets of niemand wat aantrok, die altijd deed wat hij wilde, zonder zich af te vragen wat een ander daarvan vond.

Mijn grote broer, voor wie ik altijd het kleine zusje bleef, behalve als we ruzie hadden…

rietje aug 3

Ik kan me nog goed herinneren hoe we elkaar vroeger in de haren vlogen en geloof me, als hij boos op me was hield hij er echt geen rekening mee dat ik zes jaar jonger was. Hij sloeg mij net zo hard als zijn vriendjes op school. Ach ik sloeg ook gewoon terug hoor, dus zielig was ik zeker niet hahaha .Op de momenten dat ik ruzie had sprong hij altijd voor me in de bres. Dan was ik ineens weer het kleine zusje dat hij moest beschermen. Gelukkig heb ik talloze herinneringen, en juist op deze avond lijken ze ineens allemaal naar boven te komen. Schiet ik van de ene in de andere herinnering, van een lach naar een traan en weer terug…

Dat moment dat we samen in onze pyjama mochten kijken hoe onze hond puppy’s kreeg. Op gepaste afstand languit op de grond in de woonkamer. Ik weet nog zo goed dat 1 van de puppy’s dreigde te stikken en jij ‘m redde. Wat vond ik je een held! Naarmate we ouder werden werd ons contact natuurlijk ook anders. We sloegen elkaar de hersenen niet meer in, maar een discussie gingen we niet uit de weg. Jij vond altijd dat je gelijk had en wilde altijd het laatste woord hebben. Als puber ging ik daar natuurlijk niet in mee en menig keer moest een ander ingrijpen, omdat het anders eindeloos door ging… Ach toen ik wat ouder werd kon ik het loslaten. Je hebt gelijk hoor zei ik dan, waarop jij trots zei, dat weet ik. Ik draaide me lachend om en dacht er het mijne van

Rietje aug

Wat ik ook zo waardeerde was jouw humor. Met jou op stap gaan was gegarandeerd buikpijn van het lachen. Het maakte je niet uit wie je tegenkwam, jij ging met iedereen in gesprek. Zelfs toen je ziek werd bleef je je humor behouden. Je stond in het ziekenhuis bekend als de man die altijd streken uithaalde en altijd bleef lachen. We hebben vaak bij je aan het bed gezeten, terwijl ons de tranen van het lachen over de wangen rolden. Of dat moment dat je me belde dat ik een fles wijn en een pak koekjes mee moest nemen naar het ziekenhuis. Ik stomverbaasd  vragend: wat moet je daarmee dan? Ach zei je, ik had een weddenschap met een verpleegkundige en die heb ik verloren.

Wat ben ik nu dankbaar voor al die gekke herinneringen zeg! Het songfestival dat zo met jou verbonden is. Steevast stuurde je me een berichtje. Kijk jij ook naar het songfestival?  Waarop ik lachend zei: Ja, ik doe ook aan zelfkwelling. Nou dan was het hek van de dam. Tot aan de uitslag vlogen de berichten over en weer, tussendoor afgewisseld met telefoontjes waarin we alleen maar moesten lachen.

rietje aug 2

Maar ook die grap die nu bijna pijnlijk is. Hoe jij er van genoot om mij met mijn leeftijd te pesten. Riejanne je wordt grijs, ach je schiet ook al mooi op hè, zei je dan lachend. Ach, 1 ding is zeker zei ik dan, jou haal ik nooit in.

Hoe bizar dat ik je nu in ga halen, dat ik een leeftijd ga bereiken die jij nooit hebt mogen halen. Jij die zo van het leven genoot, die tachtig wilde worden. Die me midden op de dag een berichtje stuurde met de vraag of ik kon raden waar je was. Natuurlijk kon ik dat niet. Vervolgens kwam er een foto van jou voor de Eiffeltoren. Ja hoor, je was in alle vroegte naar Parijs gereden om daar even te ontbijten. Dat was jij ten voeten uit.

Die gekkigheid van je mis ik nog steeds. En ja, het voelt heel gek om 46 te worden, omdat jij die zes jaar ouder was, voor altijd 45 zult zijn…….

Riejanne Zwiers.

Riejanne schrijft: Samenlezenisleuker

Wie had gedacht dat Samenlezenisleuker zo’n groot succes zou worden? Ik niet. Ik ben lid vanaf de eerste dag en al heel snel was ik niet meer uit deze groep weg te slaan. Inmiddels hoor ik bij het meubilair en daar ben ik alleen maar ongelooflijk trost op!

Wat een bijzondere dingen brengt deze groep met zich mee. Ik weet nog zo goed dat moment dat Kaat en Crien vroegen of ik (samen met San en Carool) moderator wilde worden, omdat het niet meer te bolwerken was voor hen twee. Ze kozen daar ook een heel mooi moment voor uit. Ik was bezig met de samenloop voor hoop, een 24 uur durende wandelestafette van het KWF, toen het appje binnen kwam. Wil je moderator worden? Met mijn gedachten bij de samenloop zei ik: ‘Ja is goed.’ Totaal geen idee wat ik moest doen of wat ik moest verwachten. En toen kwam het….

Inmiddels  was ik al bijna 24 uur op en ik kreeg de ene na de andere melding binnen van mensen die lid wilden worden van de groep. Zien jullie het voor je? Daar liep ik midden in de nacht in de stromende regen en ja hoor daar begon mijn telefoon weer te piepen…..waailap als ik ben keek ik natuurlijk gelijk. En ja hoor, daar was weer iemand die lid wilde worden van Samenlezenisleuker  ‘Hoezo krijg ik deze meldingen?’ Nou ik kan jullie vertellen dat door het slaapgebrek dat kwartje pas een paar uur later viel. Ineens had ik een helder moment en bedacht me dat dat dan vast kwam omdat ik nu moderator was. Slimme zet hoor Kaat en Crien om dat te vragen op een moment dat ik alles maar voor de helft meekreeg 😉

DreamTeam

Maar jongens nu zijn we al zo’n tijd verder en heb ik mijn draai helemaal gevonden in deze groep. Nog elke dag ben ik er trost op dat ik mezelf een teamlid van de waailappen mag noemen. Hoe mooi is het dat ik door Samenlezenisleuker zoveel fijne mensen heb leren kennen. Nog elke dag zie ik hoe er vriendschappen binnen onze groep ontstaan en wat is er fijner dan dat? In een tijd waarin we vaak negatieve dingen over het internet horen zie ik een totaal andere kant. Nog elke dag ben ik blij en dankbaar voor de vriendschappen die er voor mij persoonlijk zijn ontstaan. Mensen die ik in het dagelijks leven nooit tegen was gekomen, simpelweg omdat we daarvoor te ver uit elkaar wonen. Mensen met wie ik nu lief en leed deel en die ik dagelijks spreek. Mensen die een plaatsje in mijn hart hebben en me erg dierbaar zijn geworden. Samenvriendschappenverdiepenisookleuker 😉

Zoals de meesten van jullie weten schrijf ik ook af en toe een stukje. Eigenlijk doe ik dat al jaren, maar hield dat altijd voor mezelf. Hier in deze groep voelt het goed om het te delen en elke keer ben ik weer verwonderd door de reacties die erop komen. Niet alleen wat betreft hetgeen ik schrijf, maar gewoon de openheid waarmee onze leden over hun eigen leven schrijven. En elke reactie treft me dan, gewoon omdat ik me er dan weer bewust van ben hoe veilig mensen onze groep ervaren. Zo veilig dat ze soms hele persoonlijke dingen durven te delen.

Inmiddels mag ik ook trost vertellen dat ik al een aantal keren proefgelezen heb en dat dat eigenlijk ook voort komt uit de contacten die ik onder andere via Samenlezenisleuker heb opgedaan. Dus ja, wat Samenlezenisleuker gebracht heeft is eigenlijk teveel om op te noemen. En ja zoals in elke groep zijn er bij ons ook wel eens wat kleine dingetjes, maar altijd is daar dan het supersnelle overleg met de waailappen hoe we het op gaan pakken. Wat dat betreft liggen we zo op 1 lijn en staan we voor, achter en naast elkaar en ik kan jullie vertellen dat dat heel erg fijn voelt!

Lieve Kaat en Crien, Samenlezenisleuker is bijna de beste beslissing die jullie genomen hebben twee jaar geleden, maar het allerbeste was natuurlijk om ons er in te betrekken hahaha. Ik hoop op nog heel veel mooie jaren met jullie samen! En wat betreft de leden, ik hoop dat jullie net zulke fijne vriendschappen mogen ervaren als wij en het is gewoon echt waar….samen is het leuker!!

Riejanne Zwiers.

Riejanne schrijft: Loslaten

vriendschap 1

Hoe vaak roepen we niet dat we iets los moeten laten, maar hoe moeilijk is datzelfde loslaten. Wanneer laat je iets los? Is dat omdat het moet? Omdat de tijd die beslissing voor je neemt, of laten we iets los omdat je er zelf voor kiest? En wat maakt het loslaten zo moeilijk? Is het makkelijker als de tijd de keuze voor je maakt dan wanneer je die beslissing zelf neemt?

Wordt loslaten makkelijker naarmate je het vaker doet? Daar kan ik kort en bondig op antwoorden:  nee! Noodgedwongen heb ik heel wat mensen los moeten laten, loslaten omdat zij door de tijd werden ingehaald. Met mijn verstand riep ik dat ze mochten gaan, dat ik ze los zou laten, terwijl alles in me schreeuwde dat ik ze dichtbij me wilde houden. Maar als lijden ondraaglijk wordt wint het houden van en houden van is loslaten……

Als ik voor mezelf spreek kan ik alleen maar zeggen dat ik het loslaten steeds moeilijker ben gaan vinden. Hoe meer mensen je verliest, hoe krampachtiger je de ‘rest’ nog bij je wil houden, en toch maak ik nu ook keuzes om mensen los te laten. Niet omdat de tijd hen inhaalt, maar omdat de tijd onze vriendschap ingehaald heeft, omdat ik veranderd ben, omdat ik nu anders in het leven sta. Ook dat doet loslaten met mij.

Vreindschap 2

Loslaten heeft mij geleerd om op een andere manier naar de mensen om me heen te kijken, maar ook om op een andere manier naar mezelf te kijken. Het heeft me geleerd hoe betrekkelijk het leven is, maar vooral ook hoe kort. En ja, juist doordat het leven zo kort is wil ik mensen om me heen waar ik mezelf kan zijn, bij wie ik me goed voel, ongeacht hoe ik in mijn vel zit. Mensen met wie ik lief en leed kan delen, maar ook urenlang kan lachen. Mensen die me op mijn fouten durven te wijzen en het me gewoon durven zeggen als ik iets doe wat hen niet aanstaat.

En zeg eens eerlijk…Hoeveel mensen heb jij om je heen waar je helemaal jezelf kunt zijn, maar die jou ook op fouten durven te wijzen? Ik kan ze op 1 hand tellen, maar dat zijn dan ook de mensen die ik koester en waar ik voor door het vuur ga.

Maakt het feit dat ik nu zelf de keuze tot loslaten maak het dan makkelijker? Nee, toch niet. Ergens is er nog gevoelsmatig iets wat zegt dat ik mensen om me heen wil houden, maar tegelijkertijd is er dat gevoel dat ik het niet meer op deze manier wil. Dus dan hebben we gelukkig weer het verstand dat dan de keuzedoorslag geeft. Die mij vertelt wie echt waardevol zijn in mijn leven, met wie ik contacten wil verdiepen en die gewoon een plaatsje in mijn leven en mijn hart verdienen. En ja dat zijn een paar ‘oude’ vrienden die ik nooit zal kunnen missen, maar inmiddels zijn daar ook een paar nieuwe bijgekomen. Mensen die in korte tijd heel waardevol voor me zijn geworden, gewoon omdat het gebaseerd is op wederzijds vertrouwen en respect. Dat is toch waar vriendschap om draait?

En ja….de andere mensen laat ik los, gewoon omdat er in mijn leven geen plaats meer voor hen is, gewoon omdat ik met hen geen mogelijkheden meer zie tot verdieping van het contact…en nee dat maakt hen geen slechte mensen, het zijn alleen niet langer de mensen die ik om me heen wil hebben….gewoon omdat ik die keuze mag maken, gewoon omdat ik nu mag kiezen wat goed voor me voelt….en voor de mensen met wie ik mijn pad niet meer samen bewandel, dank voor alles wat was, nu laat ik jullie los…….

vriendschap 3

Riejanne Zwiers

Riejanne schrijft: Een bijzondere en mooie periode bij verdriet

bloemen riejannne

Bijzonder hoe je soms iemand kunt ontmoeten en daar ineens een heel open gesprek mee kunt voeren over dingen die normaal bijna niet bespreekbaar zijn, namelijk de dood en alles wat daarbij hoort. Hoe het ook herinneringen omhoog haalt aan een hele verdrietige, maar mooie periode in mijn leven. Een periode die ik ondanks het verdriet niet had willen missen! Het ziekbed van mijn lieve zus en hoe we samen naar haar dood toewerkten. Hoe bijzonder dat we er gewoon open over konden praten, er zelfs grappen over konden maken! En ja niet iedereen kon dat waarderen. Er was iemand die niet snapte dat ik die laatste weken met mijn zus ook mooi vond en mij steevast zei dat deze periode niet mooi kon zijn, dat iemand dood zien gaan niet mooi kan zijn, nou mensen ik kan jullie vertellen dat ik het een hele mooie periode vond en het voor geen goud had willen missen!

Zoals wij het leven omarmen, omarmden wij nu de dood, gewoon omdat die onvermijdelijk was en zo bij het leven hoort. En ja die trieste dood leidde vaak tot hilarische situaties en grappen. Wat fijn om er op die manier mee om te kunnen gaan, omdat ik nog steeds denk dat je met humor heel veel kunt ontladen.

Vanaf het moment dat ze haar doodvonnis kreeg, wilde ze haar eigen crematie regisseren, en wat bracht dat mooie, maar ook confronterende dingen met zich mee. Ineens stond haar dood centraal, en ja we hadden ontkennend kunnen reageren, ons hoofd er van weg kunnen draaien, maar dan hadden we zulke fijne momenten gemist…

Ik weet nog goed hoe ik bij haar binnen stapte toen ze net uit het ziekenhuis kwam. ‘Riejan, 11 augustus moet je hier sowieso om 16.00 uur zijn hoor, want dan komt de uitvaartleider en gaan we mijn crematie regelen.’ Slik.. Natuurlijk ben ik daarbij! Ze zei het op een manier alsof ik een brood voor haar moest kopen, gewoon omdat het de realiteit van dat moment was.

En dan de wensen die ze had. Wat ben ik blij dat we onze kop niet in het zand staken, maar alles bespreekbaar was. Ik weet nog goed hoe ze me vroeg om een foto te maken van een bos bloemen die ze van vrienden van mij had gekregen. Paars wit. Paars was haar lievelingskleur. Ik deed netjes wat ze vroeg, liet haar de foto zien, waarop ze zei ‘Stuur ‘m ook even naar de email toe, want dit wordt mijn rouwkaart.’ Bam! ‘Oh en ik wil ook dat je een selfie maakt.’ ‘Een selfie?’ ‘Ja, samen met Martin en Chantal.’ (Haar man en dochter). ‘Die moet je dan uitprinten en mij tussen de handen leggen als ik er niet meer ben. Op die manier neem ik jullie met me mee.’ ‘Oh je bedoelt dat je ons ook in de brand wilt steken?’ ‘Precies dat ja…’

‘Oh en als jullie die foto tussen mijn handen neerleggen, moet je er een klein puntje uit laten steken.’ ‘Hoezo dat dan?’ ‘Nou,’ was haar antwoord: ‘dan zetten we er een grote pot naast en mogen mensen tegen betaling raden wat ik tussen mijn handen heb. Help Martin, Chantal en Riejanne de winter door hahaha…..’

Ze had overal zo goed over nagedacht. Ze wilde dat haar kist beschilderd werd. Het moest een heel fleurig geheel worden met bloemen, maar hoefde niet realistisch te zijn. Nou kan ik jullie vertellen dat ik echt geen kunstenaar ben, dus dit beloofde nog wat te worden.  Dus op naar de volgende stap. Op zoek naar een kunstenaar die een doodskist wilde beschilderen. Daarnaast wilde ze nog een paar woorden voor Martin, Chantal, mij, en de verdere familie en  vrienden op het deksel schrijven. Dit moest met een rode stift. Daarna mochten Martin, Chantal en ik in het groen onze tekst voor haar op de deksel schrijven (groen was heel bewust gekozen, omdat dat de lievelingskleur van onze overleden broer was). Vervolgens moesten rood en groen weg, en mochten de andere familieleden en vrienden hun boodschap aan haar met blauw of zwart schrijven.

ipp

Stapte ik nietsvermoedend haar huis binnen was het eerste wat ze zei: ‘Riejan, ik heb jouw tekst voor op de kist klaar, wil je m lezen?’ Natuurlijk. En weer een slikmoment…het zoveelste inmiddels!

Dan het moment dat de kist thuis ‘bezorgd’ werd. Wat confronterend zeg! Mijn zus vond het hilarisch. Zag het al helemaal voor zich dat buurtbewoners een kist naar binnen zagen gaan, maar er vervolgens geen lijk het huis uitgedragen werd. Wat een lol had ze daar om zeg. Nou daar zaten we dan met een doodskist op de grote tafel, en ja die moesten wij gaan beschilderen, dus wat doe je dan? Je moet eigen worden met die kist. Nou dat was aan Martin, Chantal en mij wel besteed. Wilma keek vanuit haar bed toe hoe wij foto’s aan het maken waren, terwijl we onze handen uit de kist lieten steken, tussen het deksel doorkeken etc. Tranen over de wangen van het lachen, en wat denk ik nog met een warm gevoel aan dat moment terug! Al die mensen die op bezoek kwamen en die we van tevoren moesten waarschuwen omdat er een doodskist op tafel stond. Ik weet nog dat we op een gegeven moment aan de praat waren en dat ik haar voorstelde om een foto van de kist op Face te plaatsen onder de noemer nieuwe gadget. Wie weet zou ze een nieuwe trendsetter worden.

Als ik nog terugdenk aan het moment dat haar teksten op de deksel geschreven moesten worden, rollen me de tranen nog over de wangen van het lachen. Doordat ze zo hard achteruit ging kon ze ze er zelf niet meer op schrijven, maar ze wist wel precies waar wat moest komen te staan. En ja hoe doe je dat dan hè? Chantal zou schrijven.’Eh mam ..op welke plaats moet die tekst komen te staan?’ ‘Ter hoogte van het hart ongeveer.’ ‘Oh oké, maar nu weet ik nog niets, want dat kan ik niet inschatten.’  Dus…..deksel op de grond, Martin ernaast en we hadden de juiste hoogte!

Op een zondagmiddag kwam de kunstenares bij ons thuis. Wat een bijzonder moment was dat. Zo uit de losse hand tekende ze de hele kist vol. Vervolgens zaten wij eromheen om het samen met haar in te schilderen. In het begin waren we nog aan het lachen, maar langzaam wenden we aan het idee waar we mee bezig waren en hing er een hele ontspannen sfeer, waarin ruimte was voor grapjes, maar ook voor stille momenten. Wilma lag in bed met ons mee te kijken en genoot van elke minuut. ‘Zullen we de crematiemuziek ook even opzetten?’ vroeg ze. Natuurlijk! Wat een serene sfeer hing er. Toen de kist klaar was kwam het moeilijke gedeelte. Wilma haar teksten stonden er al op, maar nu moesten wij. Wat een bizar moment. Van een heel ontspannen “gezellig” moment terug naar de keiharde realiteit! Opschrijven wat ik haar nog wilde zeggen, wat op de kist zou blijven staan. Aangezien Wilma haar bed niet meer uit kon, verwachtte ze dan ook dat we hardop voorlazen wat we geschreven hadden. Ach dat was om het ons makkelijk te maken denk ik dan.

Ze wilde ook weten wie er ging spreken op haar uitvaart en vooral wat ze dan gingen zeggen. ‘Het gaat over mij toch?’ zei ze dan.  ‘Vertel het me dan maar, want straks mis ik alles.’ Menigeen zette je daarmee voor het blok. Je wist ook dat ik ging spreken, maar ik kon het je niet laten lezen, simpelweg omdat ik het niet kon schrijven zolang je nog bij ons was. Iets waar ik me best schuldig over voelde, maar jij zei alleen maar:  ‘Geeft niet Riejanne, van jou heb ik het liedje.’ Ons liedje, ons, omdat ie speciaal voor jou ingezongen is, aangepast aan jou en ik draai m nog regelmatig! Dat moment dat we er samen voor het eerst naar luisterden koester ik nog elke dag! Tranen, omdat het zo confronterend was, omdat we wisten dat ie voor jouw uitvaart was, maar ook zo mooi dat we dit samen konden delen. En alle grappen die we maakten omdat we zeiden dat we je helemaal naar de oven zouden brengen. Ik moet wel zeker weten dat je weg bent Wil!

vlinder riejannne

Heerlijke zwarte humor die ons door deze tijd heen hielp, die ik een ieder die hiervoor komt te staan ook zo gun. Die openheid, eerlijkheid en zwarte humor die ons hielp het ondraaglijke te verdragen, net zoals mijn zus iedereen tijdens haar ziekbed droeg!

Riejanne Zwiers.